Tipptex
- Spis treści
- 1. Przeznaczenie i zakres stosowania
- 2. Warunki stosowaniak
- 3. Cechy charakterystyczne
- 4. Ogólne zasady stosowania geowłóknin
- 5. Pakowanie, przechowywanie i transport
- 6. Przygotowanie gruntu lub podłoża przed ułożeniem
- 7. Układanie geowłóknin
- 8. Układanie materiału wypełniającego
GEOWŁÓKNINY STOSOWANE W BUDOWNICTWIE ZIEMNYM
Geowłókniny TIPPTEX posiadają Europejski Znak Jakości CE
( Certyfikat „ Certificate 0799-CPD-14 “ wydany przez Institut für textile Bau-und Umwelt-technik GmbH tBU w Greven w Niemczech ).
Właściwości fizyko-mechaniczne geowłóknin polipropylenowych TIPPTEX BS
Właściwości fizyko-mechaniczne geowłóknin polipropylenowych TIPPTEX B
1. Przeznaczenie i zakres stosowania geowłóknin
Geowłókniny są przeznaczone do stosowania w budownictwie ziemnym i komunikacyjnym do :
- separacji i wzmacniania słabego podłoża nasypów w celu poprawy jego stateczności oraz przyspieszenia konsolidacji
- wzmacniania górnej warstwy podłoża gruntowego nawierzchni drogowych i kolejowych oraz dolnych warstw podbudowy podatnej w celu zmniejszenia zakresu wymiany gruntów i zużycia materiałów kamiennych lub wydłużenia okresu eksploatacji nawierzchni
- wykonywania warstw odcinających i rozdzielających miedzy gruntem drobnoziarnistym ( ilastym, pylastym lub gliniastym )a warstwami konstrukcyjnymi nawierzchni
- budowy wzmocnionych skarp i nasypów oraz warstwy podkładowe pod geosiatki lub georuszty
- osłony systemów drenarskich w celu zabezpieczenia ich przed zamuleniem gruntem drobnoziarnistym
- wykonania drenów odwadniających poziomych i pionowych
- ochrony geomembran uszczelniających przed uszkodzeniami mechanicznymi
Wyboru odmiany geowłókniny do konkretnych zastosowań, należy dokonywać na podstawie jej parametrów technicznych i kierując się zaleceniami producenta.
2. Warunki stosowania geowłóknin
Efektywne wykorzystanie wysokich cech użytkowych geowłóknin wymaga indywidualnego zaprojektowania rozwiązania konstrukcyjno – materiałowego, z uwzględnieniem warunków geotechnicznych, technologicznych i eksploatacyjnych oraz właściwości technicznych geowłóknin .
W zależności od ustalonego zakresu stosowania geowłóknin projekt budowlany powinien określać co najmniej:
- rodzaj i stan gruntu podłoża z uwzględnieniem jego nośności
- poziom występowania wody gruntowej
- warunki obciążenia podłoża oraz nawierzchni
- warunki obciążenia konstrukcji oporowych
- układ konstrukcyjny warstw i materiałów potrzebnych do ich wykonania, ustalony z zachowaniem warunków uzyskania wymaganej nośności projektowanej konstrukcji, z uwzględnieniem zdolności kotwienia w gruncie geowłókniny i uwzględnieniem kąta tarcia gruntu po geowłókninie
- sposób wbudowania geotwłókniny
- uziarnienie gruntów lub występujących bezpośrednio pod i nad warstwą geowłókniny
- rodzaj geowłókniny ustalony z uwzględnieniem warunków przenikania drobnych cząstek przez geowłókninę oraz wytrzymałości na przebijanie w warunkach CBR/li>
- uziarnienie gruntów zasypek konstrukcji
- rodzaj osłony lica konstrukcji oporowej oraz sposób zabezpieczenia powierzchni skarp
- sposób drenażu i odwodnienia konstrukcji lub skarpy
- sposób wykonania osłony filtracyjnej z geowłókniny
- rodzaj geowłokniny ustalony z zachowaniem warunku korzystnie dobranej porowatości, umożliwiającej odpowiednio duży przepływ wody bez przenikania drobnych cząstek gruntu przez geowłókninę
- lokalizację i konstrukcję drenu ( lub drenów ) ustaloną z warunków porównania ilości wody przepływającej w gruncie z ilością wody, którą może odprowadzić dren lub system drenów
Projekt budowlany rozwiązania konstrukcyjno – materiałowego z wykorzystaniem geotkanin, powinien być wykonany wyłącznie przez osoby uprawnione i być zgodny z obowiązującymi przepisami i normami.
3. Cechy charakterystyczne geowłóknin
Geowłókniny igłowane z włókien ciętych krótkich posiadają takie same wartości wytrzymałości na rozciąganie w kierunku wzdłużnym i poprzecznym pasma.
Duża graniczna wydłużalność, giętkość i przyjmowanie kształtu podłoża powoduje, że geowłókniny szczególnie nadają się do wykonywania podłoża pod wysokiej klasy nawierzchnie.
Dzięki dużej wytrzymałości na przebijanie i rozdzieranie, mogą być używane jako warstwa odcinająca (separacyjna) między gruntem słabym ( drobnoziarnistym ) i gruntem grubym lub narzutem kamiennym.
Geowłókniny mają zwartą, chropowatą i szorstką / kosmatą / teksturę, zapewniającą doskonałą przyczepność ( adhezję ) oraz współpracę z gruntem i różnymi kruszywami, dostosowują się do znacznych lokalnych deformacji gruntu, wydłużając się bez obawy przerwania ciągłości materiału.
Geowłókniny posiadają doskonałe właściwości separacyjne, filtracyjne i wodoprzepuszczalne pod obciążeniem, zarówno w płaszczyźnie poziomej jak i pionowej.
Geowłókniny stosowane zgodnie z przeznaczeniem i podanymi zaleceniami s odporne na czynniki środowiskowe spowodowane stosowaniem materiałów i technologii oraz warunków klimatycznych i eksploatacyjnych dopuszczonych w budownictwie komunikacyjnym
Geowłókniny nie są kruche, łamliwe i nie ulegają trwałym zagięciom.
Geowłókniny są odporne na czynniki biologiczne ( grzyby, pleśń ).
Posiadają dużą odporność na promieniowanie UV-380.
Geowłókniny nie mają negatywnego wpływu na pitną wodę
4. Ogólne zasady stosowania geowłóknin
Geowłókniny o dużej szerokości pasma pozwalają na wykonywanie pokrycia całej szerokości drogi, bez konieczności wykonywania kłopotliwego i drogiego poligonowego zszywania pasów geowłókniny.
Eliminacja konieczności wykonywania zakładek , pozwala również na oszczędność stosowanej geowłókniny.
Pokrycie całego pasa drogi za jednym ułożeniem oszczędza czas i koszt robocizny, pozwala na natychmiastowe zasypywanie drogowym materiałem konstrukcyjnym.
Zastosowanie wąskich pasów oraz danie małych zakładek geowłókniny, powoduje że ulegająca skróceniu wzdłuż i w poprzek w czasie zasypywania a potem zagęszczania geowłóknina, stwarza powstanie przerwy między pasami a tym samym przerwanie ciągłości własności drenażowych, filtracyjnych i wzmacniających.
Szerokie pasma geowłókniny umożliwiają ze względu na swoją szerokość zastosowanie technik kotwiących końce, co zwiększa skuteczność zbrojenia np. nasypów.
Lokalna niejednorodność podłoża i samego nasypu wywołują działania rozciągające nie tylko w poprzek ale i wzdłuż nasypu, dlatego korzystne jest gdy pasy materiału mają dużą szerokość, bowiem rozciąganie podłużne pasów powoduje ich skrócenie poprzeczne.
Trzeba bowiem pamiętać, że nasyp doznaje osiadań, zwykle największych w pobliżu osi.
Zastosowanie szerokiej geowłókniny w konstrukcji normalnej drogi, pozwala nie tylko pokryć całą jej szerokość za jednym ułożeniem, ale również pozwala wzmocnić pobocza i wyprowadzić geowłókninę do rowów ( lub drenów ) odwadniających drogę.
Nawinięcie geowłókniny na tuleje (tuby) pozwala na łatwe jej układanie sposobem ręcznym ( przez rozwijanie roli ) lub mechanicznym ( podwieszając rolę do hydraulicznego wysięgnika koparki samojezdnej, traktora itp.), w różnych warunkach atmosferycznych.
5. Pakowanie, przechowywanie i transport geowłóknin
Rolki geowłókniny opakowane są w wodoszczelną folię polietylenową, stabilizowaną przeciw działaniu UV.
Folia ma na celu zabezpieczenie geowłókniny przed uszkodzeniem w czasie transportu i składowania na budowie. Dodatkowo zabezpiecza składowaną geowłókninę przed negatywnym działaniem ultrafioletowego promieniowania słonecznego UV-380.
Rolki geowłókniny nawinięte są na tuleje ( tuby ) i są zabezpieczone przed rozwinięciem.
W czasie ładowania, rozładowywania i składowania należy zabezpieczyć rolki geowłókniny przed uszkodzeniami mechanicznymi lub chemicznymi, przed działaniem wysokich temperatur oraz promieni słonecznych a także należy nie dopuścić do porozrywania lub podziurawienia opakowania z folii polietylenowej.
Geowłókniny mogą być składowane na placu budowy bez szczególnej troski pod warunkiem, że są w niezniszczonym fabrycznym opakowaniu.
Geowłókniny w trakcie długotrwałego składowania powinny być przechowywane w magazynach zadaszonych.
Uwaga : Opakowania nie należy zdejmować aż do momentu wbudowywania geowłókniny.
Rolki geowłókniny należy składować następująco :
- w suchym miejscu
- ułożone poziomo na czystym i wyrównanym podłożu
- nie składować więcej niż trzy rolki jedna na drugiej
- nie wolno składować rolek skrzyżowanych
- nie zaleca się składowania rolek nie owiniętych czarną folią przez okres dłuższy niż jeden tydzień
Każda rolka geowłókniny posiada etykietkę zawierającą następujące dane, zgodne z oznakowaniem CE
- oznakowanie znakiem CE
- nazwa producenta
- adres producenta
- rodzaj wyrobu geotekstylnego : geowłóknina
- rodzaj surowca : polipropylen
- nazwę handlową : np. TIPPTEX BS6
- data produkcji
- numer rolki
- wymiary w rolce : długość , szerokość
- masa rolki
- masa powierzchniowa
6. Przygotowanie gruntu lub podłoża przed ułożeniem geowłókniny
Podłoże przed ułożeniem geowłókniny powinno być przygotowane zgodnie z wymaganiami określonymi w projekcie budowy.
Układanie geowłókniny na gruncie nie wymaga zazwyczaj szczególnych przygotowań.
Można ją układać bezpośrednio na wyrównanym ( np. za pomocą równiarek ) i oczyszczonym naturalnym podłożu, po uprzednim usunięciu przeszkadzających elementów ( pniaków, gałęzi, szpiczastych kamieni itp. ). Powinno ono być odpowiednio zagęszczone i ukształtowane zgodnie z planem sytuacyjnym, profilem podłużnym i przekrojami poprzecznymi.
Przygotowanie podłoża jak również własności geowłókniny powinny zachować, niezależnie od okoliczności, pewność funkcjonowania wyrobu (np. wytrzymałość na odkształcenie i rozdzieranie).
Przed przystąpieniem do układania geowłókniny, należy na podstawie przeprowadzonych badań i pomiarów, dokonać odbioru wykonanego podłoża.
7. Układanie geowłóknin
7.1. Plan układania
Przed przystapieniem do układania geowłókniny należy sporządzić plan układania i sposobu łączenia, których realizacja zapewni, że nie zostanie ona uszkodzona podczas układania i jej wartość funkcjonalna nie ulegnie zmianie.Plan układania powinien być sporządzony przed rozpoczęciem prac. Ma on na celu określenie ułożenia każdej rolki geowłókniny, umiejscowienia na podłożu i kolejności układania.
7.2. Cięcie geowłókniny
W wypadku konieczności zmiany wymiarów pasa geowłókniny ,bądź w celu zrobienia otworów pozwalających na swobodny dostęp do konstrukcji pomocniczych ( np. do systemów odwadniających pod pasem drogi ), można ciąć geowłókninę za pomocą ostrzy o wystarczającej wielkości (np. nożem lub nożycami ).
7.3. Rozkładanie geowłókniny
Rolki geowłókniny w zależności od wielkości i wagi, mogą być przenoszone i rozkładane ręcznie lub wymagają urządzeń do podnoszenia i transportu.
Ponieważ rolki posiadają rdzeń ( tuba papierowa lub rura stalowa ), możliwe jest ich przemieszczanie lub rozkładanie przy użyciu zawiesi , za pomocą znajdujących się na miejscu ładowarek np. hydraulicznych itp.
Geowłókninę rozkłada się na wyrównanym i oczyszczonym podłożu pasmami równoległymi lub prostopadłymi do osi drogi , nasypu , zbocza itp.
Rolki lub ich część, rozwija się tak by pokryć całą powierzchnię. Przy rozkładaniu należy uwzględnić wielkość wymaganej zakładki.
W przypadku dużych i trwałych konstrukcji należy mocować końce pasma geowłókniny przez zakopanie w rowie
( rów o głębokości i szerokości conajmniej 40 – 50 cm, ułożyć geowłókninę najlepiej na trzech brzegach, rów napełnić i zagęścić materiał wypełniający ).
Łączenie pasów geowłókniny na zakładkę.
Jeden pas geowłókniny powinien zachodzić na drugi tak, by powstała wymagana zakładkapodłużna o szerokości uzależnionej od rodzaju gruntu podłoża.
- przy gruntach o umiarkowanej nośności ( CBR >5 ) - zakład L = 0,3 m
- przy gruntach o niskiej nośności, gruntach bardzo ściśliwych, na podłożu nierównym zakład - L = 0,5 - 1,0 m
Kierunek zakładu , dla zapewnienia ciągłości ułożenia pasów, musi uwzględniać :
- kierunek dostarczania materiału wypełniającego - układanie warstwy nośnej w kierunku przeciwnym do
kierunku układania pasów geowłókniny i od środka do brzegów
- nachylenie budowli ( działanie deszczu ) - układanie w kierunku przeciwnym do przepływu wody
- wpływ wiatru - mocowanie zapobiegające unoszeniu przez wiatr ( gruby żwir, żwir )
Celem zapobieżenia rozsuwania się założonych pasów geowłókniny można zastosować :
- związywanie ich w określonych odstępach
- mocowanie do gruntu za pomocą stalowych igieł lub klamer ( z prętów stalowych Ć 8, w kształcie litery U ) , w
odstępach od 4 do 5 m.
Ten sposób przy większych naprężeniach, może prowadzić do pęknięć geowłókniny.
W wypadku pełnienia przez geowłókninę funkcji wzmacniającej, łączenie na zakładkę jest nieprzydatne. Na gruntach bardzo ściśliwych zaleca się łączenie pasów przez zszywanie.
Łączenie pasów geowłókniny poprzez zszywanieJeśli geowłóknina ma pełnić funkcję wzmacniającą, jedynie zszywanie pasów może zapewnić wystarczające przenoszenie naprężeń.
Zszywanie pasów może być wykonywane na placu budowy, przy użyciu przenośnych niskonapięciowych lub pneumatycznych maszyn do szycia.
Sposób łączenia i rodzaj szwów zależy od funkcji geowłókniny i rodzaju budowli.
Dla zapewnienia ciągłości mechanicznej i hydraulicznej ułożonych pasów geowłókniny, wystarczająca jest zakładka o szerokości 0,2 m między dwoma pasami.
Przystępując do podłużnego zszywania , rozłożyć pierwszy pas a na nim drugi , następnie zszyć je oba i rozłożyć. Na drugi pas rozłożyć trzeci i zszyć je razem i znów rozłożyć. Tak postępować aż do pokrycia całej powierzchni.
Zszywanie poprzeczne pasów wykonujemy tak , że następny pas podkładamy pod pierwszy i dokonujemy zszycia.
Przędza i ścieg muszą mieć taką samą charakterystykę mechaniczną co geowłóknina.
Należy stosować ścieg dwunitkowy o długości dostosowanej do rodzaju geowłókniny, ograniczy to ryzyko odwijania pasa w razie pęknięcia nitki.
Najczęściej stosuje się zszywanie brzeg do brzegu lub zszywanie z rąbkiem.
Łączenie pasów geowłókniny nie może pogorszyć jej charakterystyki mechanicznej i hydraulicznej.
Końcowym etapem prac powinno być dostosowanie powierzchni wzmocnienia, do kolidujących z nim elementów uzbrojenia podziemnego oraz dodatkowe uzupełnienie zbrojenia gruntu geowłókniną w miejscach osłabień.
W czasie układania warstwy geowłókniny należy kontrolować :
- zgodność oznaczenia poszczególnych rolek geosiatki z określonymi w Dokumentacji Technicznej
- równość układanej warstwy ( brak sfalowań, załamań itp. )
- wielkość zakładu przyległych pasm
- ciągłość warstwy, w tym brak uszkodzeń mechanicznych
8. Układanie materiału wypełniającego na geowłókninie
Pasy geowłókniny rozwijać stopniowo, z niewielkim wyprzedzeniem czasowym w stosunku do zasypywania materiałem wypełniającym. W wypadku gdy nie jest możliwe szybkie zasypanie materiałem wypełniającym, należy pasy przymocować do podłoża ( obciążenie, kołkowanie ).
Rozkładanie materiału wypełniającego, dokonuje sie na rozwiniętą geowłókninę, w kierunku przeciwnym do kierunku ułożonych pasów geowłókniny i od środka do brzegów.
Umożliwia to przy konstrukcji np. dróg, poruszanie się urządzeń transportowych po warstwie rozłożonego materiału, chroni geowłókninę przed promieniowaniem UV i działaniem wiatru.
Podczas umieszczania materiału wypełniającego, należy zapobiegać powstawaniu miejscowych naprężeń prowadzących do rozsunięcia pasów i odkrycia podłoża. W tym celu ciężarówki dostawcze winny poruszać się po grubszej warstwie niż ta, która ma być ułożona.
W wypadku układania warstwy z szorstkich, ostrych kamieni narzucanych na geowłókninę, należy chronić ją przed przebiciem lub przecięciem, poprzez np. delikatne zsypywanie z ciężarówki lub wstępne ułożenie cienkiej warstwy amortyzującej z drobnego materiału.
Zależnie od warunków, geowłókniny mogą być okresowo poddane działaniu ruchu pojazdów, przynajmniej w niektórych miejscach.
Przemieszczanie ciężkiego sprzętu, szczególnie pojazdów gąsienicowych, okołkowanych, walców wibracyjnych jest zakazane.
